Het programma van de vijftiende editie van Rewire in Den Haag was alweer van uitzonderlijk niveau. Vlot verteerbaar was het zelden, memorabel des te meer.
Rewire 2026 vierde zijn vijftiende verjaardag dit jaar, maar dat deden ze niet met een vrolijk feest. De tijdsgeest is er dan ook niet naar: de ellende in de wereld sijpelt ook door in wat artiesten maken, zeker als je ze als festival zoveel vrijheid biedt.
Soms was die invloed expliciet: zo kwam dj en labelbaas Kode9 vrijdagnamiddag niet praten over muziek, maar gaf hij een kurkdroge talk over sonische oorlogsvoering – hij werkt aan een update van zijn boek over dat onderwerp. Hij loofde daarbij de organisatie Earshot, die aan de hand van geluidsopnames misdaden onderzoekt, zoals de moorden op inmiddels minstens 200 journalisten in de Gazastrook.
Stichter Lawrence Abu Hamdan vertelde daar zondagavond meer over bij aanvang van het concert van het Noorse trio Supersilent, dat zijn muziek liet inspireren door de allerlaatste frames die werden vastgelegd door de vernielde cameras die achterbleven. Aan het einde van al dat indrukwekkend verklankte geweld verlieten de vier mannen in stilte het podium, terwijl de muziek nog een hele tijd nazinderde.
Het bleek een rode draad. Rapduo Armand Hammer ging tekeer tegen het onrecht dat veel zwarte Amerikanen dagelijks ondergaan. Nazar verwerkte de naweeën van de Angolese burgeroorlog in keiharde kuduro en mijmerende dubstep. Blixa Bargeld van Einstürzende Neubauten zong het schrijnende maar troostrijke ‘How Did I Die?‘, geschreven voor een herdenking van de Eerste Wereldoorlog in het Belgische Diksmuide. En Moor Mother deelde drie keer in ander gezelschap haar vlijmscherp geformuleerde frustraties, al verdronk ze helaas in het geraas van metalband Sumac.
Are you not entertained?
Artiesten op Rewire zijn niet in de eerste plaats entertainers, zelfs de headliners niet. Oneohtrix Point Never speelde net als in 2024 geen aaneensluitende set, noch werkte hij naar een climax toe zoals festivalacts doorgaans doen – hij speelde zijn gekke maar geniale melancholische samenraapsels van nummers gewoon één voor één. Beeldenbrouwer Freeka Tet onderstreepte ondertussen de kinderlijke nostalgie van de gebruikte samples door zijn visuals te filmen op een piepkleine televisie op een pluizig schapenveltapijt in een woonkamertje van schoendoosformaat.
Ook zaterdagheadliner Kim Gordon kwam niet om ons te pleasen: met uitgestreken gezicht veegde ze de vloer aan met de gang van de zaken in de muziekindustrie en tal van andere treurige maatschappelijke evoluties, in een integrale uitvoering van haar nieuwe album Play Me. Wat meer interactie met het nochtans enthousiaste publiek was leuk geweest, en dat ze de meanderende teksten moest aflezen – niet abnormaal als je 72 bent – speelde haar duidelijk wat parten. Maar uiteindelijk kwam ze helemaal los, en sommige nieuwe songs werden door het publiek zowaar als hits onthaald.
Grensgevallen
Sommige artiesten zochten de grenzen op. Aaron Dilloway ging als een geestesgestoorde tekeer, met trillende benen, een verkrampt gezicht en een stuiptrekkend lijf, en bouwde angstaanjagende soundscapes met de klank van niets dan een stoel, twee kleerhangers, een rolletje tape en zijn eigen lichaam, terwijl microfoonkabels bijna knapten en taperecorders tegen de vloer gingen.
The Bug wrong dan weer zoveel scherpe tonen uit zijn soundsystem dat zijn legendarisch zware dubritmes net niet kopje onder gingen, tot vocaliste Dis Fig het op een schreeuwen zette. En de Asian Dope Boys kregen acht uur lang een prachtige ruimte ter beschikking voor een bij momenten uitzinnige en dan weer erg ingetogen performance vol onverwachte wendingen die quasi nergens anders zou kunnen.
Gelukkig waren er aan het einde van de nacht wel telkens uitstekende dj’s voorzien, met vrijdag een duoset van Kode9 en Deena Abdelwahed waarin Arabische deep cuts, Britse bass music en Chicago footwork samen een wervelwind van opwinding veroorzaakten. Zaterdag waren in een duoset van JASSS en Batu evenmin veel doorsneeritmes te bespeuren, maar ook zo goed als geen enkele dip.
Onverzettelijke vreugde
Het meeste lol hadden we met de Argentijnse Juana Molina, die uit een bescheiden collectie instrumenten de meest wonderlijke loopjes te voorschijn wist te toveren. Haar drummer transformeerde die dan steevast tot een dansbare deun, waarover Molina haar prettig gestoorde liedjes zong. Dat er daarbij al eens iets misging, bracht haar niet van haar stuk. “Ik kan eigenlijk geen enkel instrument echt bespelen, maar ik haal overal iets leuks uit,” zei ze zaterdag tijdens een ontwapend interview.
Je kan op Rewire als artiest gerust iets nieuw proberen – het publiek staat klaar om je op te vangen. Colleen voerde zaterdag en zondag voor de allereerste en -tweede keer haar nieuwe album live uit op een analoge Moog Matriarch-synthesizer. Op twee stapels papier had ze nauwgezet genoteerd welke kabeltjes ze waar en wanneer moest inpluggen om het golvende geluid te moduleren, wat er heel ingewikkeld uitzag. (“There’s a reason they call them spaghetti cables,” zei ze nadien.)
Het gegoochel met dat weerspannige toestel – met af en toe een schoonheidsfoutje – voegde heel wat authenticiteit alsook de nodige suspens toe. Aan het einde zuchtte ze opgelucht, en vertelde ze hoezeer ze genoten had van de vele andere artiesten die ze op het festival aan het werk had gezien. “Dat was zo inspirerend dat ik nu al weet wat ik ga doen op mijn volgend album.” Ze was niet alleen: zo gingen de Keniaanse producers KMRU en Slikback mee uit de bol tijdens de set van Nazar.
“To be joyful in these times is an act of rebellion,” zei Elizabeth Copeland zaterdag tijdens het hartverwarmende concert dat ze gaf met haar dementerende echtgenoot (Beverly) Glenn, en dat het welzijn van alle kinderen op de planeet onze gedeelde verantwoordelijkheid was. Daarmee vertolkte ze precies wat haar innemende en vaak nog steeds erg gevatte man soms niet meer met zoveel woorden gezegd krijgt. Maar wanneer hij zong, vulde de zaal zich met ontroering en levensvreugde.
Vrolijkheid is verre van de enige emotie waar je als muzikant betekenisvol mee aan de slag kan, bewees deze editie van Rewire. Maar na een weekend vol verwondering en verwarring was ‘joy’ nog niet eens zo’n slecht gekozen woord voor het gevoel waarmee je als festivalganger achterbleef. Gelukkige verjaardag Rewire!
