20 platen die je zeker nog moet horen voor Le Guess Who? eindelijk losbarst

777
© Juri Hiensch

Van 11 tot 14 november mogen we éindelijk weer naar Le Guess Who?, het ideale festival om nieuwe muziek te ontdekken en de grenzen van je eigen smaak te verleggen.

Er spelen ook dit jaar meer dan honderd artiesten uit vele uiteenlopende genres. Heb je de line-up al zien voorbijkomen, maar weet je niet meteen waarheen?

Festileaks helpt je op weg met deze 20 onmisbare platen, waarvan je de meeste hier meteen kan meeluisteren via Spotify!

1. John Surman – How Many Clouds Can You See? (1969)

De immer avontuurlijke, 77-jarige Engelse jazzmuzikant John Surman was één van de pioniers van de Europese free jazz. Wisselend tussen verschillende blaasinstrumenten zoekt hij hier de grenzen op van een genre dat door veel van zijn tijdgenoten toen nog braaf binnen de lijntjes werd ingekleurd. Op deze plaat deed hij dat in het gezelschap van een tiental andere muzikanten, op Le Guess Who? wordt hij enkel begeleid door pianist Alexander Hawkins. Smaakt dit naar meer, check dan zeker ook A Biography of the Rev. Absalom Dawe uit 1996. Daarop speelt Surman zelf ook keyboards.

Ga mee op een onvergetelijke busreis naar twee bucketlist-festivals in Oost-Europa

Festileaks Festivalvakantie 2022

2. Faust – IV (1973)

De Duitse band Faust zal op vraag van gastcurator John Dwyer één van hun beste albums integraal uitvoeren – tenminste, dat is de bedoeling, want met Faust weet je nooit. Dat betekent dat het concert waarschijnlijk zal beginnen met ‘Krautrock’, een uitgestrekte middelvinger naar de spotnaam die de Britse muziekpers bedacht voor de repetitieve, elektronisch getinte rock van Duitse bands als Can en Neu! Nadien gaat dat heilloze label onherroepelijk het vuilnis in, en val je nog een halfuur lang van de ene verbazing in de andere.

3. Lubomyr Melnyk – KMH: Piano Music in the Continuous Mode (1978)

Deze 72-jarige Oekraïense pianist is een levende legende, en de bedenker van een heel eigen, zogenaamd ‘continue’ speeltechniek. Razendsnel herhaalt hij telkens weer dezelfde minimalistische, hypnotiserende patronen, waarvan de klanken slechts langzaam verkleuren. Het ideale moment om even uit te blazen tijdens dit nogal hectische festival. Dit is zowat zijn magnum opus, maar de recentere plaat Fallen Trees, geïnspireerd door het uitzicht tijdens een lange treinreis door een uitgestrekt bos, is ook zeker de moeite.

4. Aksak Maboul – Un Peu de l’Âme des Bandits (1980)

Op zondag staat zowaar de Belgische cultband Aksak Maboul nog eens op het podium. Wanneer multi-instrumentalist Marc Hollander en zijn kornuiten hun bandietenziel voor je ontbloten, blijkt dat avant-garde en rock ‘n roll elkaar in België al uitgebreid besnuffelden lang voor de heren van dEUS hun wijsneuzen aan het venster staken. Straalbezopen blues, doorrookte jazz, psychedelische folk en wazige lo-fi-punk spannen samen om te bewijzen dat experimenteel ook gewoon plezant kan zijn.

5. Sainkho Namtchylak – Lost Rivers (1991)

Deze plaat is even schrikken wanneer je ze voor het eerst hoort. De durf, de wendbaarheid en het bereik van deze befaamde keelzangeres uit de Russische deelrepubliek Toeva zijn indrukwekkend, maar ook confronterend. Haar stem komt stevig binnen, zeker als ze plots krijsend uithaalt. Maar zelfs als je hier thuis echt niet naar kan luisteren, is het misschien toch de moeite om haar eens in levenden lijve bezig te zien. Op Le Guess Who? krijgt ze bovendien het veelbelovende gezelschap van de Belgische installatieartiest Jochem Baelus.

6. Joëlle Léandre – No Comment (1998)

Deze Franse contrabassiste – ooit was ze in de leer bij de controversiële moderne componist John Cage – leverde de afgelopen dertig jaar heel wat mooie platen af. Eigenlijk verdient ze haar eigen lijst, maar we houden het hier voorlopig bij deze geimproviseerde soloplaat, aangezien ze op Le Guess Who? helemaal alleen op het podium zal staan. Dat deed Léandre ook tijdens de opnames van dit innemende album, op jazzfestivals in Canada en Italië. Sterk hoe ze met dit relatief beperkte instrument een publiek kan blijven boeien.

7. Pan•American – 360 Business/360 Bypass (2000)

Mark Nelson speelde in de 90s gitaar bij de post-rockband Labradford en ging vervolgens solo als Pan•American. Het rockelement is hier zo goed als verdwenen – zijn minimalistische soundscapes doen vaak eerder aan dubtechno denken. Op deze plaat krijgt Nelson af en toe gezelschap van onder meer Rob Mazurek en Alan en Mimi Sparhawk van Low. Maar op Le Guess Who? speelt hij helemaal alleen, en dat vinden wij ruimschoots voldoende.

8. The Microphones – The Glow, Pt. 2 (2001)

Dit was de naam waaronder Phil Elverum, dit jaar één van de gastcuratoren van het festival, bekend werd. The Glow, Pt. 2 is nog steeds zijn beste album, waarmee hij twintig jaar geleden bewees dat je ook met een breekbare stem, eerder bizarre lyrics en een nogal beroerde opnamekwaliteit heel wat indieharten kan veroveren. Op Le Guess Who? treedt Elverum nogmaals aan als The Microphones, maar hij zal donderdag vermoedelijk vooral inspiratie tappen uit de stream of consciousness van de recentere plaat Microphones in 2020.

9. Bohren & der Club of Gore – Black Earth (2002)

Alles aan deze plaat doet ijselijke metal vermoeden, maar de razende drums, zware gitaren en krijsende vocalen doen nergens hun intrede. Wat eerst een progmetalintro leek, waaiert uit tot een soort aardedonkere jazz, ambient in ademnood die je tegelijk beklemt en tot rust brengt. Op Le Guess Who? krijgt de band als enige anderhalf uur tijd, in de stemmige setting van de Janskerk, dus dat wordt vast de moeite waard. De drummer van de band is recent vertrokken, dus spelen de andere leden nu afwisselend zelf percussie.

10. Oren Ambarchi & Richard Pinhas – Tikkun (2014)

Op Le Guess Who? speelt Oren Ambarchi op uitnodiging van gastcurator Matana Roberts helemaal alleen gitaar. Maar om in de sfeer te komen, zouden we je deze plaat willen aanraden, waarin hij in drie lange stukken samen met collegagitarist Richard Pinhas de ene na de andere versterker in vlammen doet opgaan. Als je het daar wam van krijgt, moet je zeker ook gaan kijken welke nieuwe klanken hij donderdag in zijn eentje (maar met behulp van de nodige elektronische marteltuigen) allemaal uit zijn arme instrument weet te wringen.

11. Mount Eerie – (after) (2017)

De dood spookte eerder al door de teksten van Phil Elverum – aanvankelijk dus bekend als The Microphones, nadien als Mount Eerie, en dit jaar één van de gastcuratoren van Le Guess Who? Maar in 2016 werd hij erdoor overvallen toen zijn 35-jarige vriendin vier maanden na de geboorte van hun eerste baby overleed aan pancreaskanker. Dat verlies verwerkte hij in het verpletterende meesterwerk A Crow Looked at Me, dat hij niet veel later live uitvoerde tijdens Le Guess Who? Deze plaat bevat de opnames van dat pijnlijke maar onvergetelijke concert.

12. Irreversible Entanglements (2017)

Deze band ontstond uit de gedeelde woede op een rally van ‘Musicians Against Police Brutality’. Hun chaotische maar aanstekelijke free jazz – de opwindendste die we in jaren gehoord hadden – is de ideale soundtrack bij de scherp verklankte frustratie van dichteres Moor Mother, die op de indrukwekkende derde track ‘Enough’ in volle kracht losbarst. Opvolger Who Sent You? is ook de moeite, en donderdag stelt de band in primeur zijn derde plaat voor. Twee leden van de band, Tcheser Holmes en Aquiles Navarro, spelen vrijdag ook een duoset.

13. Matana Roberts – Coin Coin Chapter Four: Memphis (2019)

Coin Coin was een achttiende-eeuwse zwarte vrouw die zich aan de slavernij ontworstelde om haar eigen vrije gemeenschap te stichten. De naar haar vernoemde saga van saxofoniste Matana Roberts – één van de gastcuratoren van het festival – begint bij Coin Coin, en vertelt zowat de hele geschiedenis van de zwarte Amerikanen, vaak door de lens van haar eigen familie. Dit recentste hoofdstuk vonden wij het sterkst, maar het loont zeker de moeite om bij het begin te beginnen. Roberts vertelt, zingt en speelt, omringd door een uitgebreide band.

14. Oh Sees – Face Stabber (2019)

John Dwyer, de voorman van OSEES – de schrijfwijze van de bandnaam verandert regelmatig – is ook gastcurator op Le Guess Who? Zijn eigen band zou minstens drie keer kunnen optreden zonder dat u met gesloten ogen door zou hebben dat u ze al eerder hoorde, want hun onnavolgbare, eigengereide mix van psychedelica, jazz, metal en garagerock wordt met de jaren wilder en gevarieerder. Op dit moment is deze plaat uit 2019 onze favoriet, maar vraag het voor alle zekerheid misschien morgen nog eens. In elk geval: gaat dat zien!

15. Rian Treanor – Fire Under UK Metaplasm (2020)

De Britse producer Rian Treanor vond de inspiratie voor deze plaat in de Oegandese hoofdstad Kampala. Daar bleef hij na een optreden op het Nyege Nyege-festival in 2018 een maand in de studio hangen, bezeten door het razendsnelle Oost-Afrikaanse singeli-genre. Tijdens de online-editie van Rewire dit jaar ging hij samen met enkele deelnemers aan de slag met samples die ze zelf hadden ingestuurd. Voor Le Guess Who? werkt hij samen met videoartieste Leila Ziu. Wie donderdag graag uitzinnig wil dansen, mag dit echt niet missen.

16. Vladislav Delay – Rakka (2020)

Deze Finse producer verwierf zo’n twintig jaar geleden onder de naam Luomo bekendheid met zwoele vocal house. Als Vladislav Delay maakte hij nadien abstractere instrumentale muziek die nog steeds veel warmte uitstraalde. Enkele jaren geleden had hij daar plots genoeg van, en dus sloot hij zich op in een hut nabij de poolcirkel om daar, geïnspireerd door het ruige landschap, deze compromisloze teringherrie op te nemen. Fysiek uitputtend alsof je zelf over het rotsige landschap op de cover klautert, maar ook minstens even adembenemend.

17. L’Rain – Fatigue (2021)

Amerikaanse artiesten zijn dit jaar vrij zeldzaam op Le Guess Who?, maar Taja Cheek, die één van onze favoriete platen van het jaar maakte, werd gelukkig wel bereid gevonden om de oceaan over te steken. Haar muziek is de perfecte synthese tussen de experimentele spirit die veel acts op het festival kenmerken en de verleidelijke vibes van de moderne R&B, en bovendien heel erg persoonlijk. Wie net als Cheek doodmoe is van alle lelijkheid en haat die de wereld blijven beheersen, haalt hier hopelijk weer wat nieuwe energie uit.

18. Suuns – Witness (2021)

De Canadezen van Suuns zijn een graag geziene gast op Le Guess Who?, dat ooit begon als een festival met vooral Canadese artiesten. Zelf waren wij tot voor kort niet helemaal mee, maar de nieuwe plaat, waarop hun ongrijpbare indierock alweer wat elektronischer aandoet, is de afgelopen maanden wél onder ons vel gekropen. In Doornroosje eind oktober klonken ze – tijdens hun eerste Europese show sinds je-weet-wel – nog wat onderkoeld, maar tegen donderdag zijn ze ongetwijfeld opgewarmd.

19. Lucrecia Dalt & Aaron Dilloway – Lucy & Aaron (2021)

U hebt van ons nog één gastcurator te goed, en dat is Lucrecia Dalt, een Colombiaanse uit Berlijn die het festival eerder al impalmde met haar in hele kleine stukjes gehakte elektropop. Dalt maakte dit jaar één van haar beste platen ooit, samen met tapeartiest Aaron Dilloway. Hij was ook uitgenodigd, maar moest helaas op de valreep afzeggen. Dalt speelt dus solo, en wij zijn heel benieuwd of ze de muziek van deze plaat daarvoor zal herwerken, of gewoon opnieuw in uitstekende soloplaten als No Era Sólida zal duiken. Altijd prijs, altijd gewonnen.

20. Sons of Kemet – Black to the Future (2021)

De Londense saxofonist Shabaka Hutchings was in 2018 gastcurator, en zette toen onder meer de boel op stelten met Sons of Kemet XL – een uitgebreide versie van deze band met maar liefst vier drummers. We waren heel blij dat ze op het laatste moment ook voor dit jaar werden aangekondigd, want de nieuwe plaat is een onweerstaanbare wervelwind van zwarte muziek en activisme. Bovendien zijn er ‘special guests’ beloofd: Joshua Idehen en Angel Bat Dawid, allebei ook op de plaat, zijn er zeker bij. Moor Mother is zondag helaas in Londen.

Wil je één van deze platen graag kopen? Klik dan op de albumcover!

Le Guess Who? 2021

Vanaf 11 november mogen we éindelijk weer naar Le Guess Who?, het favoriete festival van muziekliefhebbers die graag hun grenzen verleggen en nieuwe dingen ontdekken.

  • Locatie: Utrecht
  • Data: 11 tot en met 14 november 2021
  • Tickets: Zijn inmiddels uitverkocht
  • Meer informatie vind je op de website van het festival.
Behalve over Belgische festivals schrijf ik ook over ongewone festivalacts in andere landen en over festivals die zich specialiseren in eigenaardige genres.